Dyscalculie
Definitie
Dyscalculie is een leerstoornis die ontstaat als gevolg van stoornissen in de cognitieve (het kunnen omgaan met de verwerking van informatie en kennis) ontwikkeling van het kind. Dit houdt het verwerken, organiseren, bewaren en weer ophalen van informatie in de hersenen in.
Oorzaak rekenproblemen
Er zijn verschillende oorzaken bekend van de rekenproblemen die kinderen kunnen hebben. De redenen staan hieronder puntsgewijs genoteerd:
- zwakke intellectuele mogelijkheden wat zichtbaar wordt bij alle leergebieden;
- er kan sprake zijn en een leesprobleem, waardoor leessommen extra moeite
kosten (redactiesommen);
- er kunnen problemen zijn met de rekenmethode en soms ook met het
lesgeven; dan ligt het aan het onderwijs.
Als de oorzaak niet in het bovenstaande ligt, dan moeten we kijken hoe het kind zich de basisvaardigheden eigen maakt:
Wanneer spreken we van dyscalculie?
Wil men van dyscalculie bij een kind spreken dan moet er sprake zijn van een (ruime)achterstand in rekenen in vergelijking met leeftijdgenoten. Daarnaast mogen er geen andere stoornissen en geen gestoorde ruimtelijke ontwikkeling aanwezig zijn. De aanwezigheid van een stoornis en of een afwijking in de ruimtelijke ontwikkeling kunnen ook als oorzaak functioneren voor het voorkomen van rekenproblemen bij het kind. In zo'n geval spreekt men van secundaire leerstoornissen.
Men spreekt vaak ook van dyscalculie als leerlingen blijvende en opvallende moeilijkheden hebben met rekenvaardigheden en wiskunde en dit ondanks een normale intelligentie. Deze leerlingen kunnen moeilijkheden hebben met het begrijpen van de wiskunde, maar de moeilijkheden kunnen zich ook uiten in opvallend veel rekenfouten zonder gemis aan begrip.
Pas als deze problemen bij een goede begeleiding na 6 maanden van intensief werken hardnekkig blijken te zijn, zouden we van kenmerken van dyscalculie kunnen spreken.
Onderzoek
Het dyscalculieonderzoek bevat verschillende onderdelen:
- anamnesegesprek met ouders;
- intelligentieonderzoek;
- dyscalculie gerichte tests: Tedi-Math, Zareki en Dyscalculia Screener;
- didactisch onderzoek: niveau- en strategiebepaling van
rekenen en automatisering van het rekenen.
De gegevens worden weergegeven in een conceptverslag dat enkele weken na het onderzoek zullen worden besproken met de ouders. Eventuele vragen kunnen dan ook worden gesteld.
Dyscalculieverklaring
Een dyscalculieverklaring is een document dat bewijst dat een leerling dyscalculie heeft. De verklaring beschrijft welke belemmeringen de dyscalculie veroorzaakt en welke hulpmiddelen nuttig kunnen zijn. Met aanpassingen of hulpmiddelen kunnen leerlingen met dyscalculie namelijk op hun eigen manier onderwijs volgen of examen doen.
- Herkent het kind de getalsymbolen? Is er een directe koppeling tussen het zien van het cijfer 5 en het daarbij behorende aantal? En ook andersom: roept het cijfer 5 ook de hoeveelheid op dat erbij hoort? Hoe zit het met het begrip van de tekens, zoals +, - en =?
- Verder spelen geheugenproblemen nogal eens een rol. Al rekenend raken ze de informatie kwijt uit hun werkgeheugen (korte termijn geheugen).
- De basisvaardigheden van optellen, aftrekken, vermenigvuldigen en delen komen er niet in (automatisering).
- Ook de manier van werken die het kind hanteert kan een bron van verwarring zijn (strategie).
